W ramach Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) również w tym roku został uruchomiony program „Owoce w szkole”. Komisja Europejska po analizie dokumentu „Strategia dla Europy w sprawie zagadnień zdrowotnych związanych z odżywianiem, nadwagą i otyłością”, który był poświęcony m. in. analizie problemu otyłości wśród europejskich dzieci stwierdziła, że uruchomienie tego programu jest koniecznością, do polepszenia zdrowia publicznego obywateli Unii. WHO (Światowa Organizacja Zdrowia) zaleca spożywanie codziennie 400 gramów owoców i warzyw. Jednak wielu europejczyków nie spełnia tych norm, przez co problemy złej diety bardzo często prowadzą do poważnych problemów zdrowotnych. Co więcej, WHO zwraca uwagę na tendencję zniżkową jeśli chodzi o dzienne spożycie owoców i warzyw, która jest szczególnie widoczna wśród młodych ludzi. Program „Owoce w szkole” ma na celu zwiększenie spożycia owoców i warzyw wśród dzieci, a przez to prowadzić ma do wyrobienia nawyków zdrowego odżywiania, które będą kontynuowane w późniejszym życiu. Aby sprawnie przeprowadzić wdrożenie programu, koniecznością jest współdziałanie sektorów: rolnictwa, zdrowia publicznego oraz edukacji. W realizację tego programy zaangażowane są wszystkie trzy sektory tak, aby zapewnić jak najlepsze rezultaty programu.

Polska, podobnie jak inne kraje UE, aby przystąpić do programu, zobowiązana była do stworzenia krajowej strategii wdrożenia programu. Dokument ten nosi nazwę „Strategia krajowa wdrożenia w Rzeczpospolitej Polskiej programu Owoce w szkole w latach szkolnych 2010/2011 – 2012/2013”, w którym określono:

• czas trwania programu,
• grupę docelową dzieci objętych programem,
• produkty, które będą udostępniane dzieciom,
• budżet programu,
• zasady uczestnictwa w programie,
• działania z zakresu komunikacji oraz działania towarzyszące o charakterze edukacyjnym, jakie będą realizowane w ramach programu.

Program obejmuje trzy lata szkolne i w każdym roku realizowany jest w dwóch okresach semestralnych. W pierwszym semestrze, przez okres wybranych 10 tygodni, dzieci otrzymywać będą porcje owoców i warzyw 3 razy w tygodniu.

Działanie skierowane jest do uczniów szkół klas od I do III. Celowo wybrano dzieci w tym wieku, aby wyrobić u nich nawyki prawidłowej diety, którą będą kontynuowały w późniejszym życiu. Uświadamianie dzieciom w początkowym okresie ich rozwoju zasad prawidłowej diety, ma na celu przede wszystkim przeciwdziałać otyłości i chorobom cywilizacyjnym.

Jak już wspomniano, każde dziecko 3 razy w tygodniu otrzyma w szkole porcję składającą się z jednego produktu owocowego i jednego warzywnego. Ministerstwo Zdrowia wybrało dla naszych dzieci: jabłka, gruszki, truskawki (w okresie letnim), marchew, rzodkiewki, słodką paprykę oraz soki owocowe, warzywne, lub owocowo-warzywne. Produkty będą oczywiście rozdawane dzieciom nieodpłatnie!

Komisja Europejska przeznaczyła na ten cel 90 mln EUR i corocznie dokonuje podziału środków finansowych na kraje członkowskie, które zgłosiły chęć uczestnictwa w programie w danym roku szkolnym. W Polsce w tym roku budżet programu wynosi 12,3 mln EUR, z czego 75% środków t. j. 9,2 mln EUR pochodzi z budżetu Unii Europejskiej.

Instytucją wdrażającą program na terenie naszego kraju jest Agencja Rynku Rolnego. Szkoły zgłaszające chęć uczestnictwa w programie zawierają umowę z zatwierdzonym dostawcą, który zobowiązuje się do dostarczenia odpowiednich produktów i po okresie pierwszych 5 tygodni dostawy może wystąpić do dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego z wnioskiem o pomoc. Z drugiej strony, istnieje pewne udogodnienie dla szkół, polegające na tym, że szkoła sama może uzyskać zatwierdzenie, przez co ma możliwość samodzielnego organizowania dostaw produktów do swojej placówki.

Bez sprawnej promocji nie można oczekiwać pozytywnych rezultatów przeprowadzenia programu. Dlatego też szkoły uczestniczące w programie zobowiązane są do wywieszenia w widocznym miejscu, w pobliżu głównego wejścia do budynku, plakatu informującego, że szkoła uczestniczy w programie „Owoce w szkole” dofinansowanego z budżetu UE. Ponadto, szkoły mają obowiązek przeprowadzić co najmniej dwa zajęcia w semestrze o tematyce przyrodniczej i zdrowotnej, według wytycznych MEN. Co więcej, MEN zobowiązane jest do przeprowadzenia działań promujących i informujących środowisko edukacyjne o realizacji programu.

Jak podaje ARR w tym roku 8171 szkół podstawowych zawarło umowy z zatwierdzonymi dostawcami a 5 zatwierdzonych szkół będzie samodzielnie realizowało dostawy świeżych owoców i warzyw do swoich placówek. W pierwszym semestrze 766 978 dzieci będzie nieodpłatnie otrzymywać owoce i warzywa, co stanowi 65,69% liczby dzieci z grupy docelowej.

W roku szkolnym 2009/2010 program „Owoce w szkole” nie był specjalnie udany. W wyniku pewnych niedociągnięć formalno-prawnych nie przebiegł w sposób, jaki się spodziewano. Problemem były osobno pakowane marchewki krojone w słupki, przez co szybko traciły świeżość, czy ogórki, które szybko się psuły. Niektóre wiejskie szkoły miały problemy ze znalezieniem lokalnego dostawcy. Aczkolwiek należy pamiętać, że 2009 był to pierwszy rok wdrażania programu w Polsce i należy go potraktować jako okres dostrajania do warunków naszego kraju. Dlatego też wyciągnięto wnioski. Ogórków już nie ma, marchewka jest w całości a szkoły mogą same decydować o dostawie świeżych owoców. Miejmy nadzieję, że naszym dzieciom będzie „smakować” program „Owoce w szkole”.